دوهفته نامه دارالصفا

گفت و گو با رييس اداره‌ي فرهنگ و ارشاد اسلامي خوي

حمايت‌ از فعالين‌قرآني خدمت‌به كلام ‌نوراني را نهادينه خواهدكرد

با خبر شديم وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، امسال براي گسترش فعاليت هاي قرآني در كشور، 200 ميليارد ريال اعتبار اختصاص داده است.

براي اطلاع از ريز برنامه ها و نحوه حمايت وزارت ارشاد از فعاليت ها و پژوهش هاي قرآني، با جناب آقاي محمد باقر بابايي اصل _ رييس محترم اداره فرهنگ و ارشاد اسلامي خوي _  گفت و گويي انجام داده ايم كه شما خوانندگان عزيز را به مطالعه آن دعوت مي نمائيم.

جناب آقاي بابايي ، بفرمائيد وزارت ارشاد حمايت از توسعه و ترويج فعاليت هاي قرآني را با چه اهدافي دنبال مي كند؟

وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي بنابر وظيفه و رسالت فرهنگي كه دارد، برنامه هاي قرآني و قرآن را سرلوحة برنامه هاي فرهنگي و هنري خود قرار داده و اميدوار است با حمايت متناسب و مناسب از كليه فعالين قرآني، بتواند خدمت به كلام نوراني حق تعالي را نهادينه كرده و اشتياقي را در اين جهت، در بين مردم و به خصوص جوانان ايجاد كند.

فعاليت هاي قرآني و فرهنگي _ هنري تا چه ميزان با همديگر در ارتباط هستند؟

در فرهنگ و ارشاد اسلامي، تمام فعاليت هاي فرهنگي و هنري با توجه به آيات و آموزه‌هاي قرآني بوده و قرآن در اين فعاليت ها جايگاه ويژه اي دارد. به صورت كلي سعي ما بر اين هست كه در فعاليت هاي فرهنگي و هنري قرآن به عنوان يك اصل مورد توجه قرار گيرد. لذا استفاده از قرآن و آموزه هاي قرآني در آثار هنري از قبيل خوشنويسي، نقاشي، طراحي، آثار حجمي، نمايش، نمايشگاه ها و ساير فعاليت ها به چشم مي خورد. به همين خاطر وزارت ارشاد در جشنواره ها و مسابقات فرهنگ و هنري، به فعاليت در زمينه هاي قرآني امتياز ويژه قائل مي‌شود.

اداره فرهنگ و ارشاد اسلامي براي توسعه و ترويج فعاليت هاي قرآني در سطح شهرستان چه اقداماتي انجام مي‌دهد؟

براي استفاده مستقيم از قرآن و آموزه هاي قرآني در فعاليت هاي فرهنگي و هنري، فعاليتهايي در سطح شهرستان انجام مي دهيم كه از آن جمله مي توان به موارد زير اشاره كرد:

ـ برپايي نمايشگاه علوم قرآني: اين نمايشگاه شامل كتب علوم قرآني و نرم افزارهاي قرآني است كه همه ساله برگزار مي شود ، سعي ما در اين نمايشگاه ها استفاده عموم مردم از كتب و نرم افزارهاي قرآني و معرفي توليدات جديد در اين زمينه است. در اين نمايشگاه فعاليت هاي قرآني ساير نهادها، ادارات و سازمان ها هم در صورت امكان به معرض نمايش گذاشته مي شود و همچنين برنامه هاي جنبي همچون محافل انس با قرآن و تجليل از فعالين قرآن را شامل مي شود. با اين توضيح كه، در برگزاري اين نمايشگاه در صورت استقبال، از همكاري بخش خصوصي هم استفاده مي كنيم.

ـ نمايش آثار هنري با موضوعات قرآني در نمايشگاههاي علوم قرآني: در نمايشگاه هاي علوم قرآني از آثار هنري فاخر با موضوعات قرآني استفاده مي كنيم. و چنانچه نمايشگاهي در ساير شهرستان ها يا مركز استان در اين زمينه باشد، آثار هنري را جهت استفاده عموم و معرفي هنرمندان و آثار هنري آنها ارسال مي كنيم تا به معرض نمايش گذاشته شود.

ـ برگزاري محافل انس با قرآن: همه ساله به خصوص در ماه مبارك رمضان (بهار قرآن) محافل انس با قرآن با حضور قاريان برجسته شهرستان و يا استان در مساجد شهر انجام مي شود . سعي ما بر اين است، اين محافل در مناطق مختلف شهر برگزار شود و به همين خاطر بيشتر در مساجدي كه درخواست همكاري داشته اند برپا مي شود. اين محافل امتيازاتي هم دارد از جمله اينكه، هم كليه همشهريان از برنامه هاي قرآني استفاده مي كنند و هم قاريان برجسته به عموم مردم معرفي مي شوند.

ـ اجراي مسابقات قرآني: اين مسابقات چه به صورت شهرستاني و چه به صورت استاني يا ملي، توسط فرهنگ و ارشاد اسلامي صورت مي گيرد. نحوه برگزاري اين مسابقات يا به صورت حضوري و يا به صورت كتبي است. چنانچه مسابقه به صورت استاني باشد ما با قاريان محترم جهت شركت در مسابقه،  اطلاع رساني و هماهنگي مي كنيم.

آيا نتايج اين مسابقات رضايت بخش هستند؟

 با توجه به فعاليت هاي متعدد در شهرستان خوي معمولاً نتايج خوبي توسط قاريان خوي بدست مي آيد.

در اين زمينه فعاليت هاي ديگري را هم انجام مي دهيد؟

در زمينه توسعه و ترويج فعاليت هاي قرآني برنامه هاي متنوعي را اجرا مي كنيم از جمله اهداي قرآن و كتب مذهبي به مساجد و مؤسسات قرآني، اجراي برنامه هاي آموزش قرآن در مساجد توسط كانونهاي فرهنگي و هنري مساجد كه ما تقريباً 14 كانون فعال در سطح شهرستان داريم، آموزش قرآن در تابستان در پايگاه هاي طرح غني سازي اوقات فراغت و . . .

براي آينده، برنامه هاي جديدي را هم در دستور كار داريد؟

از سال 1386 و با فعال تر شدن مركز توسعه و ترويج فعاليت هاي قرآني در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي فعاليتهاي جديدي در زمينه قرآن توسط اين وزارتخانه آغاز شده كه علاوه بر فعاليت هاي ذكر شده، فصل جديدي را شروع كرديم كه بدون شك در صورت مداومت و حمايت مسئولين و فعالين قرآني، در اشاعه فرهنگ قرآني تأثير مثبتي خواهد گذاشت.

به طور كلي، اداره فرهنگ و ارشاد اسلامي از كدام برنامه هاي قرآني حمايت مي كند؟

 به چند مورد به صورت خلاصه اشاره مي كنم:

ـ در اجراي طرح هاي آموزشي و برنامه هاي جامع حفظ كل قرآن كريم به صورت دوره هاي زماني1 ساله، 3 ساله و6 ساله و آموزش جامع مفاهيم قرآن كريم با 4 روش و منبع مختلف. و همچنين طرحهاي جامع حفظ 1 سال، 3 سال و پنج سال در سنين و مقاطع مختلف كه در اين رابطه، مؤسسات قرآني مي توانند در صورت احراز شرايط و توانمندي لازم، از اعتبارات برنامه هاي آموزشي مصوب برخوردار شوند.

ـ در اجراي طرح هاي جامع ترجمه و مفاهيم قرآن كريم؛

ـ در اجراي پروژه هاي پژوهشي، كاربردي كه پس از طرح در شوراي پژوهش، تصميم گيري مي شود. اولويت هاي پژوهشي مورد حمايت مركز هماهنگي توسعه و ترويج فعاليت هاي قرآن كشور در پايگاه اينترنتي www.qao.ir معرفي شده است.

ـ اهداء اقلام فرهنگي كه در حال حاضر به صورت كتب و نرم افزارهاي قرآني و ديني است. در اين خصوص براي مؤسسات واجد شرايط ، سهميه اي براي انتخاب CD محصولات، در نظر گرفته مي شود كه پس از انتخاب توسط متقاضي، به صورت رايگان، براي تشكيل كتابخانه يا بانك نرم افزاري ارسال مي شود.

ـ كمك به تكميل پروژه هاي ساختماني موسسات قرآني در صورتي كه داراي مجوز رسمي از فرهنگ و ارشاد اسلامي براي فعاليت در حوزه قرآن و عترت باشند. به اين صورت كه اگر 50 درصد عمليات ساختماني انجام شود، با احراز شرايط اعلام شده، تا سقف 300 ميليون ريال كمك بلاعوض پرداخت مي شود.

ـ بيمه نمودن فعالان قرآني كه در يكي از گروه هاي زير باشند: تبليغ و ترويج قرآن ـ آموزش قرآن ـ پژوهش هاي قرآني و فعاليت هاي هنري ـ در زمينهي شناسايي، معرفي و تجليل از نخبگان قرآن كريم؛

و طرح هاي ديگري هم در دست بررسي است كه به محض اعلام ، جهت اجرا به مؤسسات قرآني اعلام خواهد شد.

آيا موسسات قرآني شهرستان خوي براي همكاري در اجراي اين طرح ها استقبال مي كنند؟

يكي از مشخصه هاي اين نوع طرح ها داشتن ضوابط و شرايط مدوّن است. از جمله: اهداف شرايط فراگيران، ضوابط آموزشي، محتواي دوره هاي آموزشي و ساير شرايط كه در فراگيري بهتر قرآن كمك خواهد كرد.

در همين راستا، در سال 1387 سه مؤسسه قرآني در شهرستان خوي اقدام به اجراي اين طرح ها كردند كه حدود 170 نفر در اين كلاس ها شركت نمودند. مرحله ارزيابي و آزمون از شركت كنندگان در اين كلاس ها در دو مرحله، در تير ماه و بهمن ماه با شركت 143 نفر در طرح جامع ترجمه و مفاهيم و 9 نفر در طرح جامع حفظ انجام شد و نتايج آنها رضايت بخش بود.

ديگر علاقمندان به توسعه و ترويج فعاليت هاي قرآني، براي بهره مندي از اين حمايت ها چكار بايد بكنند؟

فعاليت هاي زيادي در زمينه قرآن صورت مي گيرد كه در صورت حمايت و ساماندهي اين فعاليت ها، مي توان به تسريع در اشاعه فرهنگ قرآني اميدوار بود. ولي حمايت هاي فرهنگ و ارشاد اسلامي در قالب هايي مشخص شده مي باشد كه اگر فعالين قرآني استقبال نمايند شاهد شكوفايي فعاليت هاي قرآني خواهيم بود. بر اين اساس كليه فعاليني كه علاقمند به فعاليت در زمينه آموزش و اجراي طرح هاي اعلام شده وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي را دارند مي توانند با مراجعه به اين اداره و تشكيل پرونده ، علاوه بر دريافت مجوز، از حمايت هاي مورد اشاره، استفاده نمايند.

آيا براي صدور مجوز فعاليت در اين زمينه، شرايط خاصي وجود دارد؟

شرايط اصلي صدور مجوز مؤسسات قرآني عبارتند از: در ميان درخواست كنندگان مي بايست سه نفر ليسانس با رشته هاي تحصيلي مرتبط با رشته هاي قرآني و يا سه نفر ليسانس داراي سابقه فعاليت هاي قرآني وجود داشته باشد و همچنين لازم است محلي مناسب براي اجراي برنامه ها معرفي گردد. البته شرايط ديگري هم وجود دارد كه علاقمندان مي توانند از اداره فرهنگ و ارشاد اسلامي خوي جزئيات آنها را جويا شوند.

از آنجايي كه ارشاد در پرداخت هزينه هاي اجاره محل نيز مساعدت مي كند. پس شرايط اخذ مجوز چندان هم مشكل نيست.

اكثر كمك هاي مادي و حمايتي به تشكل هايي مي شود كه داراي مجوز فعاليت هستند و عدم رعايت اين اصل موجب شده تا تشكل هاي قرآني موجود در شهرستان خوي، از بودجه هاي تعيين كمترين بهره را ببرند. لذا از ما كليه علاقمندان دعوت مي كنيم با دريافت مجوز و شروع فعاليت هاي جديد، موجب رشد و شكوفايي بيش از پيش فعاليت هاي قرآني شوند.

با اين اوصاف، حمايت ارشاد از فعاليت هاي قرآني جاي تقدير دارد.

البته قرآن به عنوان برنامه اصلي كليه مسلمانان و مهمترين عامل جهت بيمه نمودن جامعه از كليه خطرات اجتماعي و عقيدتي، بايد مورد حمايت همه مردم قرار گيرد و لازم است كليه نهادهاي دولتي و خصوصي فعالين عرصه هاي قرآني را به نوعي حمايت، تشويق و ترغيب نمايند. بديهي است چنانچه اينگونه حمايت ها صورت نگيرند، بودجه كلان كشوري هم نمي تواند جوابگوي فعاليت هاي زياد قرآني باشد.

با تشكر از اينكه در اين گفت و گو شركت كرديد. در پايان، چنانچه فرمايش ديگري داريد، بفرمائيد.

بنده هم به نوبه خودم، از شما و ديگر همكاران گرامي تان كه در عرصه آگاهسازي و اطلاع رساني تلاش مي كنيد، سپاسگزاري مي كنم ، فقط به عنوان حسن ختام چند پيشنهاد دارم از جمله اينكه:

ـ از آنجايي كه كمك به آموزش قرآن يك كار خير هست، پس شايسته است خيرين محترم در زمينه احداث يا اجاره ساختمان جهت فعاليت موسسات قرآن مشاركت نمايند تا اينگونه موسسات دغدغه محل فعاليت را نداشته باشند. ـ والدين محترم هم، فرزندان خود را جهت استفاده از برنامه هاي متنوع ترغيب و تشويق نمايند.

ـ به نظر مي رسد كساني كه در زمينه فعاليت هاي قرآني، توفيقاتي بدست آورده اند كمتر مورد استقبال و تشويق عموم قرار گيرند در حاليكه اينگونه افراد بايد بيشتر به مردم شناسانده شوند.